Solaklık


İnsanların yüzde 40’ında sol kulak, yüzde 30’unda sol göz, yüzde 20’sinde sol ayak, yüzde 10’unda ise sol el ağır basıyor.

Bunun nedeni ne olabilir?

Sol elini kullananlar neden bu kadar azınlıkta?

Biz öğretmenler geçmiş yıllarda çocuklarda solaklığın giderilmesi gereken bir hata olduğunu düşünürdük. Bugün de solaklığa dair olumsuz anlam yüklemesi hala devam etmektedir. Ancak en azından birçok eğitimci artık bu özelliğin genetiğe bağlı olduğunun farkındadır. Çocukla verilen bu mücedelenin, onun kendi fiziksel baskınlığıyla öğretmeni ya da ailesi arasında bir girdaba dönüştüğünün bilincindeyiz.

El tercihinin beyinde kökleri vardır. Sağ elini kullananların beyninde sol yarım küre, sol elini kullananların ise sağ yarım küre baskındır. O zaman küçük bir parantez açıp sağ ve sol beyin loplarının görevlerine bakalım mı?

sol beyin- sağ beyin

Sağ Beyin; bütün olarak görür.Tasvir ve semboller kullanır; resimlere şekillere ve renklere tepki verir. Müziğe vücut diline, dokunmaya tepki verir. Sezgicidir, önsezileri ve hisleri takip eder. Duygusal ve yaratıcı taraftır.Görerek ve duyarak öğrenir. Fanteziye, şiire, mecaza meraklıdır. Ayrıca vücudun sol bölümündeki organları ve vücut hareketlerini kontrol eder.
Sol Beyin; Konuşma ve dil merkezidir. Analitik (adım adım ) düşünür. Mantıklı (akılcı yaklaşım) ve sistematiktir. Bilgiyi ardışık ve doğrusal işler. Ayrıntıcıdır. Sayısal işlemlerde üstündür. Sebep-sonuç ilişkilerini kullanır. Ayrıca vücudun sağ tarafındaki organları ve vücut hareketlerini kontrol eder.

Sol eli kullanmanın insan yaşamında herhangi bir etkisi var mı?

Makas, fermuar ya da dolmakalem kullanırken biraz zorlanma dışında… Peki ya beyin yapısında herhangi bir farklılık var mı?

Araştırmacılar, üç ana beyin bölgesinde sol ve sağ elini kullananlar arasında farklılıklar buldular. Ana bulgu, eli kontrol eden motor korteks alanının (hareketlerimizden sorumlu alan) sağ elini kullananlarda sol tarafta daha büyük, sol elini kullananlarda ise sağ tarafta daha büyük olmasıdır. 

Buna günlük hayattan örnek verelim. Sol elini kullananlarda yüz ve vücut hareketlerinin renklere, müziğe, şekillere sembollere ve dokunmaya karşı daha seçici ve duyarlı olması durumudur. Bu bir avantaj gibi görünüyor. Peki, diğer farklılıklara bakmaya devam edelim:

Sol ve sağ elini kullananlar, çevrelerindeki “şeylerin” olumlu ve olumsuz özelliklerini nasıl yargıladıkları konusunda farklılık gösteriyor. Bir deneyde, katılımcılara ekranın sol veya sağ tarafında rakamlar gösterildi. Sol elini kullananlar, solda sunulan rakamları daha olumlu, sağ elini kullananlar ise sağdaki rakamları daha olumlu terimlerle derecelendirdi. Bu bulgunun açıklaması, sol elini kullananların bedenlerinin sol tarafıyla, sağ elini kullananların ise bedenlerinin sağ tarafıyla daha akıcı hareket etmeleriydi. Bu akıcılık farkından dolayı, olumlu ve olumsuz tavırlar da boşluğun zıt taraflarına eşlendi. Ellerimizle işleri yapma şeklimiz, en azından bir dereceye kadar düşüncemizi etkiliyor gibi görünüyor.Hangi elimizle işleri yapıyorsak, bir dereceye kadar düşüncemizi etkiliyor gibi görünüyor.

( Casasanto, D. 2009. Soyut kavramların somutlaşmış hali: sağ ve sol elini kullananlarda iyi ve kötü. J. Exp. Psychol. Gen. 138: 351–67. doi: 10.1037 / a00158549

Şekil 1 - Katılımcılar ortak el eylemlerini gerçekleştirmeyi hayal ettiklerinde beyin aktivasyonu.

Şekil 1 – Sol ve sağ elini kullanan katılımcı 2 grup , fırlatma veya yazma gibi eylemler gerçekleştirmeyi hayal ettiler. Sol elini kullananlarda (sarı), beynin yalnızca sağ tarafındaki alanların etkinleştirilirken, sağ elini kullananlarda (mavi) bunun tersi beynin yalnızca sol tarafını kullandılar. Sol elini kullananlar bu nedenle kendilerini sol elleriyle yazdıklarını hayal ederler, bu çoğunlukla sağ beyin tarafından kontrol edilir ve bunun tersi sağ elini kullananlar için geçerlidir. 

(Willems, RM, Toni, I., Hagoort, P., ve Casasanto, D. 2009. El hareketlerinin vücuda özgü motor görüntüleri: sağ ve sol ellerden gelen sinirsel kanıtlar. Ön. Hum. Neurosci. 3:39. doi: 10.3389 / neuro.09.039.2009)

Solaklara bir de asıl konumuz olan yazı yazma açısından bakalım. Solaklar “yazmak” ile ilgili kavramlar gördüğünde veya duyduğunda bile farklı düşünüyorlar. Sol ve sağ elini kullanan kişilerde “yazı yazmayı hayal edin” denildiğinde hangi beyin bölgesinin aktive olduğu araştırıldı. Sol elini kullananlar, sol ellerini kontrol eden sağ beyni etkinleştirirken, sağ elini kullananlar sağ ellerini kontrol eden sol beyin bölgesini harekete geçirdiler. Sadece yazmayı hayal etmek bile solaklarda bir farklılık gözlenmesine sebep oldu.

(Willems, RM, Hagoort, P., ve Casasanto, D. 2010. Eylem fiillerinin vücuda özgü temsilleri: sağ ve sol elini kullananlardan nöral kanıt. Psychol. Sci. 21: 67–74. doi: 10.1177 / 0956797609354072)

Araştırmalar, sağ elini kullanmayan öğrencilerin okulda mücadele etme ve DEHB belirtileri gösterme olasılığının çok daha yüksek olduğunu gösteriyor. Bu, özellikle karışık el veya çok yönlü el değiştirenler için doğru olabilir. Bir çalışma, el değiştiren çocukların disleksi olma olasılığının yaklaşık iki kat daha fazla olduğunu ortaya koymaktadır. 

Birlikte ele alındığında, sol elini kullananların beyinleri ile sağ elini kullananların beyinleri arasında açık anatomik farklılıklar olduğu görülmektedir. Solakların motor bölgelerinin hiçbir şekilde sağ elini kullananlardan daha iyi veya daha kötü olmadığına dikkat etmek önemlidir – bunlar sadece birbirlerinin ayna görüntüleridir. Burada asıl olan hangi yönlerden farklı olduğumuzu anlayıp bunları avantaja çevirebileceğimiz gerçeğidir.

Mutlu yazılar…

Pemila tarafından yayımlandı

Yazı Analizi ve Resim Analizi

Birisi “Solaklık” üzerinde düşündü

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

Web sitenizi WordPress.com ile oluşturun
Başla
%d blogcu bunu beğendi: